Ngày 26.4, tại phủ thờ Tùng Thiện Vương (TP.Huế, Thừa Thiên-Huế), Hội đồng trị sự Nguyễn Phúc tộc Việt Nam đã tổ chức buổi tọa đàm khoa học về ‘An Sơn miếu và bà Phi Yến ở Côn Đảo, vấn đề từ truyền thuyết đến hồ sơ di sản’.
Chủ trì tọa đàm có PGS-TS Nguyễn Phước Bửu Nam (Chủ tịch Hội đồng trị sự Nguyễn Phúc tộc Việt Nam), PGS-TS Đỗ Bang (Phó chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Việt Nam, nguyên Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Thừa Thiên-Huế). Tọa đàm có sự tham gia của các nhà nghiên cứu văn hóa, lịch sử với 16 tham luận, trong đó có 3 tham luận được trình bày tại tọa đàm.
![]() |
Du khách viếng thăm An Sơn miếu ở Côn Đảo |
Các ý kiến tham luận dựa vào chính sử triều Nguyễn, thế phả của Hoàng tộc triều Nguyễn, ghi chép của các sử gia người Pháp cùng các nghiên cứu đã công bố để chứng minh bà thứ phi Hoàng Phi Yến (còn gọi Phi Yến, tên là Lê Thị Răm) và hoàng tử Cải (còn gọi hoàng tử Hội An) là 2 nhân vật truyền thuyết, hư cấu, không có thật. Truyền thuyết cho rằng bà Phi Yến vì can ngăn Nguyễn Ánh cầu viện Pháp là “cõng rắn cắn gà nhà”, nên đã bị Nguyễn Ánh giam vào hang và ném con là hoàng tử Cải xuống biển là câu chuyện hư cấu, xuyên tạc lịch sử, xúc phạm nhân vật lịch sử như vua Gia Long, vị hoàng đế đã khai sinh ra vương triều nhà Nguyễn, thống nhất đất nước. Một số nhà nghiên cứu cũng khẳng định địa danh Côn Lôn ghi trong Đại Nam thực lục kể nơi Nguyễn Ánh từng chạy trốn quân Tây Sơn hồi tháng 6 – 7.1783 không phải là Côn Đảo.
Tại buổi tọa đàm, các đại biểu đã cùng ký tên vào bản kiến nghị của Hội đồng trị sự Nguyễn Phúc tộc Việt Nam, gửi Thủ tướng Chính phủ, Bộ VH-TT-DL, Cục Di sản văn hóa cùng các cơ quan liên quan đề nghị thu hồi quyết định công nhận Lễ giỗ bà thứ phi Hoàng Phi Yến, lễ hội truyền thống An Sơn miếu tại H.Côn Đảo (Bà Rịa-Vũng Tàu) là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đồng thời đề nghị thu hồi quyết định công nhận di tích lịch sử văn hóa cấp tỉnh An Sơn miếu tại H.Côn Đảo.
Trước đó, ngày 4.4.2022, Bộ VH-TT-DL đã ban hành Quyết định số 773/QĐ-BVHTTDL về việc đưa Lễ giỗ bà thứ phi Hoàng Phi Yến (H.Côn Đảo) vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Nguồn: thanhnien.vn