Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Khu lưu niệm Nguyễn Du (H.Nghi Xuân, Hà Tĩnh) là một trong các di tích đang được UBND tỉnh Hà Tĩnh cho lấy ý kiến về việc chuyển quyền quản lý cho cấp huyện.
“Giao cho địa phương là đi lùi về quản lý”
Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Khu lưu niệm Nguyễn Du nằm ở TT.Tiên Điền (H.Nghi Xuân, Hà Tĩnh). Từ tháng 6.2002 đến nay, di tích này thuộc quyền quản lý của Ban Quản lý (BQL) di tích Nguyễn Du, đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở VH-TT-DL tỉnh Hà Tĩnh.
![]() |
Khu lưu niệm Nguyễn Du đã được xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt từ năm 2012 |
Ông Hồ Bách Khoa, Trưởng ban BQL di tích Nguyễn Du, cho biết từ khi tiếp quản, BQL đã tổ chức các hoạt động văn hóa, nghiên cứu khoa học, du lịch nhằm phát huy giá trị di tích này. Đồng thời đón tiếp hướng dẫn khách tham quan, nghiên cứu và quản lý, khai thác, phát huy hiệu quả dữ liệu di sản văn hóa… Trung bình hàng năm, khu lưu niệm cũng đón từ 30.000 – 50.000 lượt khách tham quan trong và ngoài nước. “Ngoài hoàn thành tốt công tác nghiên cứu, bảo tồn thì chúng tôi cũng thực hiện tốt việc đón tiếp các đoàn khách là nguyên thủ quốc gia, các đoàn khách ngoại giao, khách quốc tế, các đoàn khách bộ, ban, ngành T.Ư và các tỉnh bạn về tham quan”, ông Khoa khẳng định.
Tuy nhiên, thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh Hà Tĩnh, mới đây Sở Nội vụ tỉnh này có văn bản lấy ý kiến của các ngành chuyên môn, BQL và các địa phương về việc quản lý các khu di tích trên địa bàn. Trong văn bản này, Sở Nội vụ đề nghị Sở VH-TT-DL, các BQL di tích và địa phương cho ý kiến về việc chuyển các đơn vị sự nghiệp quản lý về di tích trực thuộc Sở về cho UBND cấp huyện, trong đó có Khu lưu niệm Nguyễn Du. “Khu lưu niệm Nguyễn Du là di tích lịch sử quốc gia đặc biệt đang thuộc quyền quản lý của Sở VH-TT-DL mà giờ giao về cho UBND H.Nghi Xuân là một bước lùi về công tác quản lý. Bởi nơi này không đơn thuần là một di tích lịch sử mà nó như một bảo tàng có giá trị văn hóa rất lớn nên phải có đơn vị quản lý xứng tầm. Chúng tôi cũng đã có ý kiến đề nghị với cấp trên cho giữ nguyên mô hình quản lý và đề xuất với Sở VH-TT-DL xây dựng đề án đưa Khu lưu niệm Nguyễn Du về trực thuộc UBND tỉnh”, ông Khoa nói.
Theo ông Khoa, thực tế một số di tích (đơn thuần, quy mô nhỏ) ở một số tỉnh đã giao cho cấp huyện quản lý nhưng đều không phát huy được hiệu quả do không có chuyên môn. Đáng nói, trong quá trình tu bổ đã làm biến dạng, phá hỏng di tích gốc, vi phạm luật di sản và làm thất thoát cổ vật. “Sự việc này được các nhà nghiên cứu, các cơ quan chuyên môn và truyền thông nêu rõ và đang là chủ đề nóng trên lĩnh vực quản lý di sản văn hóa. Với tình trạng trên, hiện nay Bộ VH-TT-DL cũng đang lấy ý kiến trình Chính phủ để thống nhất công tác quản lý, bảo tồn”, ông Khoa cho hay.
![]() |
Mỗi năm Khu lưu niệm Nguyễn Du thu hút 30.000 – 50.000 lượt khách đến tham quan, học tập, nghiên cứu |
Huyện Nghi Xuân nói gì ?
Khác với quan điểm của BQL di tích Nguyễn Du, UBND H.Nghi Xuân cũng đưa ra những lý do chứng minh việc địa phương này hoàn toàn “đủ sức” để tiếp quản và bảo tồn.
Trao đổi với PV, ông Phan Thanh Là, Trưởng phòng VH-TT H.Nghi Xuân, nói hiện UBND huyện đang xây dựng đề án đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu, điển hình văn hóa gắn với phát triển du lịch. Để đáp ứng được tiêu chí xây dựng nông thôn mới mà T.Ư yêu cầu thì UBND H.Nghi Xuân muốn xin tiếp quản Khu lưu niệm Nguyễn Du nhằm khai thác có hiệu quả tốt hơn.
Theo ông Bùi Xuân Thập, Giám đốc Sở VH-TT-DL tỉnh Hà Tĩnh, đơn vị này cũng đã tham mưu, đề nghị với UBND tỉnh không chuyển quyền quản lý di tích lịch sử Khu lưu niệm Nguyễn Du cho UBND H.Nghi Xuân vì đây là một di tích mang nhiều ý nghĩa lớn. “Đây gần như là một bảo tàng về một dòng họ Nguyễn ở Tiên Điền gắn với Truyện Kiều của Nguyễn Du. Nếu giao về cho huyện thì họ có phát huy hiệu quả được hay không là một cả vấn đề. Nếu làm không khéo thì di tích sẽ đứng trước nguy cơ bị biến tướng, có thể trở thành của một dòng họ hay của một cá nhân. Vì thế, di tích lịch sử Khu lưu niệm Nguyễn Du nếu thuộc quyền quản lý trực tiếp của UBND tỉnh thì sẽ tốt hơn”, ông Thập nhấn mạnh.
“Lâu nay, Khu lưu niệm Nguyễn Du chỉ là một nơi trưng bày các hiện vật như là một bảo tàng. Vì thế di tích này chưa kết nối được các tour, tuyến du lịch văn hóa ở các địa phương khác. Việc giao quyền quản lý cho huyện sẽ thuận tiện cho chúng tôi để kết nối giữa các khu, điểm du lịch trong và ngoài tỉnh. Huyện cũng đã mời lãnh đạo Sở VH-TT-DL ra làm việc và đề xuất nguyện vọng xin chuyển quyền quản lý Khu lưu niệm Nguyễn Du. Nhưng việc này thực hiện được hay không thì chờ tỉnh quyết định”, ông Là nói. Cũng theo ông Là, nếu Khu lưu niệm Nguyễn Du giao cho H.Nghi Xuân quản lý thì địa phương này sẽ kiện toàn, nâng cấp lại BQL để có thêm chức năng về du lịch và quảng bá sản phẩm của địa phương.
Về vấn đề này, một lãnh đạo UBND H.Nghi Xuân khẳng định: “Vấn đề ở đây chúng tôi không phải muốn lấy di tích về huyện, mà là muốn quản lý và khai thác được tốt hơn thôi. Lâu nay, báo chí cũng đã phản ánh nhiều về việc Khu lưu niệm Nguyễn Du có những bất cập, hạn chế nên khiến du khách đến tham quan thất vọng. Vì thế, chúng tôi muốn tiếp quản để nâng tầm di tích này lên”.
Nguồn: thanhnien.vn