Mỗi khi trời sắp chuyển sang xuân, đã thấy không khí đón tết xôn xao khắp nơi. Trên chợ nổi Cái Răng, những chuyến ghe chở đầy hoa tươi, trái cây vội vã xuôi ngược trên sông. Mai vàng bum búp nụ, bánh tráng, bánh phồng phơi san sát trước sân.
Chợ nổi là sinh hoạt đặc trưng và rất tiêu biểu của cư dân miền sông nước Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL). Hầu như tỉnh nào trong khu vực này cũng đều có chợ nổi. Những chợ nổi thuộc miền Tây thường có quy mô lớn và nổi tiếng hơn các vùng khác bởi tính trung tâm và sự giao lưu, trung chuyển hàng hoá của nó.
![]() |
Nơi đây diễn ra sự mua bán hầu như 24/24 giờ với nhiều chủng loại hàng hóa |
Chợ nổi Cái Răng dọc theo sông Cần Thơ từ chân cầu Cái Răng kéo dài tới vàm Ba Láng khoảng 2 km có thể nói là một chợ nổi hoành tráng nhất ĐBSCL. Nơi đây diễn ra sự mua bán hầu như 24/24 giờ với nhiều chủng loại hàng hóa. Nhiều nhất vẫn là nông, thủy hải sản ở dạng nguyên hoặc qua sơ chế thô. Hàng hóa từ đây đi khắp nơi bằng đường thủy hoặc chuyển qua đường bộ ở các bến bãi ven sông. Nguồn hàng rất dồi dào từ các vùng lân cận mang đến để tìm đầu ra. Ngoài chợ nổi Cái Răng, ĐBSCL còn có những chợ nổi có tiếng khác như chợ nổi Ngã Ba Phong Điền (Cần Thơ), chợ nổi Ngã Bảy Phụng Hiệp (Hậu Giang), chợ nổi Cái Bè (Tiền Giang), chợ nổi Ngã Năm Thạnh Trị (Sóc Trăng), chợ nổi Kinh Xáng Vịnh Tre (An Giang)… và một số chợ nổi “cấp huyện” có mặt khắp nơi.
Đi chợ nổi vào những ngày cận tết rất vui và hấp dẫn. Lúc này nhà vườn, nông ngư dân, người làm hàng thủ công… ai cũng mang hàng hóa, nông thủy hải sản ra chợ nổi bán để có tiền và mua lại những vật dụng cần thiết nhằm sử dụng lâu dài hay đôi khi chỉ dăm ba ngày tết. Cách mua bán và thanh toán cũng khác đối với những vùng miền khác. Tính bằng “chục đủ đầu” như: dừa (12), dưa hấu (12), trứng (10), bưởi (14)… Ngày nay có một số mặt hàng đã chuyển qua thanh toán bằng đơn vị ký như cam, chanh, vú sữa, một số trái cây và rau củ…
Đã thành lệ bắt buộc, người mua được hưởng “phao” (hưởng không) từ thấp nhất là 2 ký đến cao nhất là 8 ký cho mỗi 100 ký hàng mua vào, tùy theo tình hình và diễn biến của giá cả hàng hóa trong ngày, thường lấy mốc thời gian là từ khi nước vừa bắt đầu ròng (thủy triều xuống) đến khi nước chớm lớn lại. Đắt hàng “phao ít”, ế hàng “phao nhiều”!
Ở đây giá cả hàng hóa thể hiện rất rõ nét trong luật cung cầu. Một ký cam sành buổi sáng có giá 15.000 đồng, đến giữa trưa có thể lên 25.000 đồng và chiều có thể xuống trở lại dưới 10.000 đồng nhưng cũng có khi ngược lại tùy theo tình hình “hút” hàng hay “đầy” hàng ở mỗi thời điểm diễn ra sự mua bán giữa các đối tác với nhau. Những ngày giáp tết giá cả thường có sự lên xuống rất mạnh mẽ, có khi hàng giờ, mà người ta gọi là “trúng chợ” hay “thất chợ”… Nên có lúc hàng rẻ như cho, cũng có khi đắt đến ngẩn ngơ!
![]() |
Chợ nổi là hồn của sông nước… |
Đến chợ nổi Cái Răng cách trung tâm thành phố Cần Thơ 4 km trên đường quốc lộ 1A về Cà Mau, bạn có thể thưởng thức các loại trái cây đặc sản như: cam mật Phong Điền, dâu Hạ châu, bưởi Năm roi, quýt đường, xoài cát giá cả phải chăng. Chợ nổi Cái Răng đã có từ lâu đời và nổi tiếng khắp cả nước. Chợ nổi nhóm suốt ngày đêm, không kể nắng mưa thời tiết. Chúng tôi ngồi trên một chiếc thuyền chèo nhỏ, luồn lách trong chợ nổi để thâm nhập tìm hiểu và thưởng thức thú ẩm thực trên sông. Có đủ món: chè, cháo, cà phê, hủ tiếu, bánh lọt, bánh xèo, bánh ướt… Tiếng rao hàng lảnh lót của các chị, các cô gái và tiếng sóng vỗ mạn thuyền, cùng với tiếng nói cười, chào mời rôm rả, xuồng ghe ngược xuôi tấp nập tạo nên một cảnh quan nhộn nhịp, huyên náo đầy sức sống! Những “cây bẹo” treo những mặt hàng rao bán cắm trên ghe hàng lắc lư theo những con sóng trông thật vui mắt. Chợ nổi là hồn của sông nước, nó có từ rất xa xưa, chẳng ai biết đích xác là từ bao giờ. Chợ nổi ngày ngày vẫn nhộn nhịp, đông vui, mặc cho bao thăng trầm thế sự trôi qua với bao số phận của những con người đã buồn vui với nó!
“Cái Răng Ba Láng Vàm Xáng Phong Điền
Anh có thương em thì cho bạc cho tiền
Đừng cho lúa gạo mà xóm giềng cười chê” (Ca dao)
Một cô gái tóc dài gần ngang lưng, da sạm nắng, nhưng trông có duyên ngầm, đội nón lá, chèo chiếc ghe nhỏ cặp sát chiếc thuyền du lịch của chúng tôi. Ghe cô bán bún riêu, món ăn bình dân có khắp hang cùng ngõ hẻm của xứ sở này. “Bao nhiêu một tô em” – “Dạ, hai mươi lăm ngàn!”. “Cho bọn anh bốn tô đi”. Cô gái nhanh nhẹn cột dây ghe lại. Đôi tay cô thoăn thoắt bỏ rau, vốc bún, đơm thịt rồi rưới nước ‘lèo” bằng vá rất điệu nghệ, nhuần nhuyễn. Tô bún ngập nước, ngun ngút khói, riêu cua nổi lên. Hành phi và rau quế thơm lừng. Lan cười duyên, má lúng liếng một đồng tiền, nói như tâm sự khi có ai đó trong chúng tôi hỏi đến gia cảnh với ý trêu ghẹo: “Đã có một con. Nhà em ở Ba Láng. Chồng làm phu hồ. Em phải đi bán kiếm thêm… vất vả lắm mấy anh ơi!”. Lan chèo ghe đi rồi. Cái dáng đầy đặn, mặn mà, dẽ dặt “lưng ong thắt đáy” của con gái đồng bằng vốn quen dãi nắng dầm sương, mặc áo bà ba, quẩy mái chèo chòng chành, rồi như chìm đắm giữa mênh mông sông nước. Bóng Lan nhòa vào không gian huyên náo của chợ nổi, gợi chút gì man mác cho du khách trong buổi đông tàn, sang xuân…
Trên sông Cái Răng, tiếng động cơ thuyền ghe tành tạch lướt sóng, chở đầy hàng hóa phăm phăm xé nước. Hình như, những chuyến tàu ấy rất vội vã, gấp rút, lừng lững đi, về cho kịp những phiên chợ cuối năm.
Nguồn: thanhnien.vn