Sau gần 150 năm xây dựng, trại giam Bệnh viện Chợ Quán dần xuống cấp. Ngành văn hóa TP.HCM đang xây dựng đề án tu bổ, tôn tạo để nâng tầm giá trị di tích, mang lại trải nghiệm mới cho người dân và du khách.
Từ cổng Bệnh viện Bệnh nhiệt đới TP.HCM trên đường Võ Văn Kiệt (Q.5, TP.HCM) đi vào, di tích quốc gia Khu trại giam Bệnh viện Chợ Quán (tiền thân của Bệnh viện Bệnh nhiệt đới) nằm ở phía bên phải. Đây là nơi giam giữ nhiều chí sĩ cách mạng, trong đó có Trần Phú, Tổng bí thư đầu tiên của Đảng Cộng sản Đông Dương, nay là Đảng Cộng sản Việt Nam.
Ngoài ra, nơi đây cũng giam giữ các bậc lão thành cách mạng như: Trần Não, Hà Huy Tập, Trần Bạch Đằng, Nguyễn Văn Trỗi và nhiều bệnh nhân tù khác trong suốt 2 cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ.
![]() |
Bệnh viện xây dựng năm 1862, lấy tên là Bệnh viện Chợ Quán, do một số nhà giàu hảo tâm người Việt đóng góp xây dựng và quản lý, chuyên tiếp nhận điều trị các bệnh nhân hoa liễu và người tù bị bệnh. Từ 1876 – 1904, bệnh viện được sửa chữa và xây thêm 110 giường cho người tù bị bệnh, 20 giường dành cho bệnh nhân bệnh hoa liễu, 6 phòng bệnh truyền nhiễm, phòng phẫu thuật và phòng sanh. Theo Sở VH-TT TP.HCM, khu di tích được xây dựng trong thời gian này |
![]() |
Hiện nhiều hạng mục của di tích đã xuống cấp nghiêm trọng, nhiều phòng giam phải đóng cửa, ngừng phục vụ khách tham quan, chỉ có phần khuôn viên bên ngoài được mở để người dân vào thắp hương |
![]() |
Mặt bằng kiến trúc của khu trại giam hình chữ U. Sau nhiều lần tu bổ theo hiện trạng, các mảng tường tróc lộ rõ gạch mục, các song sắt hoen gỉ… |
![]() |
Sở VH-TT TP.HCM cho biết các tài liệu, hình ảnh trưng bày đã bị mờ, trầy xước và một số bị rách. Nội dung trưng bày chưa đầy đủ do thiếu tài liệu, hiện vật và hình ảnh trưng bày; việc sắp xếp, bố trí các đề mục trưng bày chưa hợp lý nên chưa truyền tải được nội dung, tính biểu cảm, làm nổi bật được các giá trị ý nghĩa của di tích |
![]() |
Hiện tại, nơi này được Trung tâm văn hóa Q.5 tiếp quản, hướng dẫn khách du lịch đến tham quan. Hơn 20 năm làm việc tại bệnh viện, một nữ lao công cho biết khu trại giam đóng cửa từ đầu đợt dịch đến nay. Lúc chưa có dịch, thỉnh thoảng có nhóm học sinh, sinh viên đến tìm hiểu |
![]() |
Chăm sóc con tại bệnh viện gần một tháng nay, chị Nông Thị Tuyết (45 tuổi, quê Đắk Lắk) cho biết ngày nào đi ngang đây, chị cũng vào vái tượng cố Tổng Bí thư Trần Phú. “Nếu nơi đây được trùng tu và mở cửa cho người dân tham quan sẽ rất hay. Bệnh nhân và thân nhân cũng có nơi tham quan, tìm hiểu khi rảnh rỗi”, chị Tuyết nói |
![]() |
Khu trại giam được công nhận là di tích lịch sử quốc gia vào năm 1988. Sở VH-TT TP.HCM vừa trình UBND TP.HCM đề án tu bổ, tôn tạo, tái hiện xây dựng mới di tích này nhằm giải quyết triệt để tình trạng xuống cấp và nâng tầm nội dung trưng bày để phát huy giá trị |
![]() |
Hạng mục nhà kho và căn tin hiện hữu của bệnh viện sẽ được tháo dỡ để mở rộng tuyến tham quan công trình. Các hạng mục như trại giam, chốt canh, cổng, hàng rào, nhà vệ sinh, sân vườn, tượng và bia tưởng niệm cũng được tôn tạo, tu bổ |
![]() |
Các phòng giam thường, phòng giam chính trị và phòng giam đặc biệt (nơi cố Tổng bí thư Trần Phú hy sinh) được giữ lại và phục dựng cảnh trí lịch sử, các phòng còn lại chuyển thành phòng trưng bày |
![]() |
Dự án triển khai trên khu đất di tích rộng hơn 2.200 m2, tổng khái toán kinh phí đầu tư khoảng 71 tỉ đồng, từ nguồn ngân sách thành phố. Dự án triển khai từ năm nay và dự kiến hoàn thành vào tháng 5.2024, nhân dịp kỷ niệm 120 năm ngày sinh cố Tổng bí thư Trần Phú |
![]() |
Sau khi được Thường trực Thành ủy TP.HCM thống nhất, Ban Cán sự Đảng UBND TP.HCM sẽ phối hợp với Ban Tuyên giáo Trung ương hoàn chỉnh đề án trình Ban Bí thư cho ý kiến |
![]() |
Trần Phú sinh ngày 1.5.1904 tại xã Tùng Ảnh (H.Đức Thọ, Hà Tĩnh), là Tổng bí thư đầu tiên của Đảng từ tháng 10.1930 đến tháng 4.1931, mất ngày 6.9.1931 tại Bệnh viện Chợ Quán |
Nguồn: thanhnien.vn