VTV.vn – Thủ phủ dừa sáp Vĩnh Long níu chân du khách bằng vườn xanh mát, khoảnh khắc “mở lộc” đầu năm và nhịp sống miệt vườn chậm rãi.
® Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản. Ghi rõ nguồn VTV.vn khi phát hành lại thông tin từ website này.
Những ngày đầu năm 2026, khi nhiều điểm đến rộn ràng lễ hội, vùng đất dừa sáp, tỉnh Vĩnh Long lại mang đến một lựa chọn nhẹ nhàng: không đông đúc, không lịch trình gấp gáp, chỉ có vườn dừa xanh mát, đường quê rợp bóng và nhịp sinh hoạt miệt vườn thong thả.
Theo thực tế vùng trồng hiện nay, dừa sáp phân bố tại ba xã: An Phú Tân, Cầu Kè và Tam Ngãi thuộc tỉnh Vĩnh Long, tạo nên không gian sản xuất – trải nghiệm liền mạch, thường được du khách gọi là Thủ phủ dừa sáp.
Mở “lộc” đầu năm tại vườn dừa sáp
Trải nghiệm được nhiều du khách lựa chọn là tham quan, thưởng thức dừa sáp ngay tại vườn. Một điểm đến quen thuộc là Vườn dừa sáp Ba Thúy, xã Tam Ngãi, nơi du khách có thể tận tay chọn trái, nghe chủ vườn chia sẻ cách nhận biết dừa sáp đạt chuẩn và thưởng thức dừa sáp dầm sữa tại chỗ.
Không phải trái nào cũng “trúng sáp”; có khi cả buồng chỉ vài quả đạt chuẩn. Chính sự chờ đợi ấy khiến khoảnh khắc bổ dừa trở nên đặc biệt, được người dân ví như mở lộc đầu năm.
Đi giữa vườn, nghe chuyện làm dừa
Ở các xã An Phú Tân, Cầu Kè và Tam Ngãi, dừa sáp chủ yếu được trồng xen trong vườn nhà, dọc các con rạch và bờ sông. Chu kỳ từ khi trồng đến lúc cho trái ổn định kéo dài 8-10 năm, đòi hỏi sự kiên nhẫn và kinh nghiệm.
Những thao tác như lắc trái, gõ nhẹ, cảm nhận độ “nặng tay” khi chọn dừa – tưởng chừng rất đời thường – lại trở thành trải nghiệm đáng nhớ, bởi đó là tri thức bản địa được tích lũy qua nhiều thế hệ người làm vườn.
Dừa sáp đặc trưng bởi cơm dừa dày, mềm dẻo.
Ẩm thực từ dừa sáp: mộc mạc mà cuốn hút
Từ trái dừa sáp, người dân địa phương sáng tạo nên nhiều món ăn dân dã nhưng giàu dấu ấn vùng đất. Gỏi dừa sáp béo bùi, hòa quyện cùng tôm đất, thịt ba chỉ và rau vườn, tạo nên món khai vị thanh nhẹ. Bánh canh dừa sáp gây ấn tượng với nước dùng ngọt từ xương, thanh của rau củ, vị béo vừa đủ để cảm nhận hương dừa sáp mà không lấn át vị nguyên liệu khác.
Ẩm thực nơi đây không cầu kỳ, nhưng chính sự mộc mạc và cách tận dụng trọn vẹn sản vật vườn nhà đã tạo nên dấu ấn riêng cho hành trình du xuân.
Bên cạnh miệt vườn và ẩm thực, khám phá xử sở dừa sáp còn mở ra cơ hội cho du khách tiếp cận đời sống văn hóa các dân tộc thông qua hệ thống chùa cổ nằm rải rác quanh khu vực. Những ngôi chùa với mái cong nhiều tầng, sắc vàng đặc trưng và hoa văn tinh xảo là nơi sinh hoạt tôn giáo của cộng đồng Khmer Nam Bộ.
Khi dừa sáp kể câu chuyện của vùng đất
Sau trải nghiệm miệt vườn, du khách có thể tiếp tục hành trình tại Bảo tàng Dừa sáp Trà Vinh, xã Tam Ngãi, tỉnh Vĩnh Long. Công trình bao gồm một trệt, hai lầu, với diện tích xây dựng 800m² trên khuôn viên rộng 2.400m². Đây là bảo tàng đầu tiên tại Việt Nam tập trung vào cây dừa sáp. Không gian trưng bày với hàng trăm hình ảnh, hiện vật giúp người xem hiểu rõ hơn về lịch sử hình thành, giá trị văn hóa và vai trò của dừa sáp trong đời sống cộng đồng Kinh – Khmer – Hoa.
Tại đây, câu chuyện về Hòa thượng Thạch Sô – người mang giống dừa sáp về trồng từ năm 1924 – được giới thiệu như dấu mốc mở đầu cho hành trình dừa sáp bén rễ và gắn bó lâu dài với vùng đất này.
Bảo tàng dừa sáp Trà Vinh, xã Tam Ngãi, tỉnh Vĩnh Long được công nhận là điểm đến tiêu biểu ĐBSCL năm 2025.
Chạm vào ký ức lịch sử của vùng đất
Ngay tại xã Tam Ngãi, du khách có thể dừng chân tại Khu lưu niệm Anh hùng LLVT Nguyễn Thị Út – một “địa chỉ đỏ” giàu giá trị lịch sử, gắn với truyền thống cách mạng của địa phương.
Không gian trưng bày với hình ảnh, tư liệu và hiện vật giúp phác họa chân dung chị Nguyễn Thị Út, người phụ nữ Nam Bộ kiên cường, gắn bó với phong trào đấu tranh cách mạng trên mảnh đất này. Xen giữa hành trình khám phá vườn dừa sáp và nhịp sống miệt vườn, điểm dừng chân ấy mang lại một lát cắt lịch sử cần thiết, để chuyến du xuân không chỉ dừng ở trải nghiệm ẩm thực, mà còn mở rộng sang việc cảm nhận con người và chiều sâu của vùng đất đã đi qua.
Nếu có thời gian, du khách có thể chọn nghỉ lại homestay miệt vườn tại khu vực ba xã An Phú Tân, Cầu Kè và Tam Ngãi. Buổi sáng đạp xe giữa vườn dừa, buổi trưa nghỉ võng, chiều ghé thăm vườn, tối quây quần bên bữa cơm quê – những trải nghiệm giản dị nhưng đủ để cảm nhận trọn vẹn nhịp sống miền sông nước.
Du lịch về xứ dừa sáp là hành trình dành cho những ai muốn tạm rời nhịp sống hối hả, dành thời gian cảm nhận thiên nhiên, con người và những giá trị bản địa đang được gìn giữ.
Gốc dừa sáp cổ được trưng bày tại Bảo tàng dừa sáp Trà Vinh.
Từ hành trình khám phá vùng dừa sáp, du khách có thể mở rộng chuyến đi đến cù lao Tân Quy với vườn trái cây ven sông Hậu, ghé Ao Bà Om tại phường Nguyệt Hóa mang đậm dấu ấn văn hóa Khmer, hoặc trải nghiệm du lịch cộng đồng tại Cồn Chim, Cồn Hô, tỉnh Vĩnh Long.
Du xuân về vùng trồng dừa sáp mang đến những lát cắt văn hóa, lịch sử và đời sống địa phương, nơi sản vật gắn liền với con người và nhịp sống miền quê. Đó cũng là cách để du lịch được định hình theo hướng trải nghiệm bền vững.
