Những tố chất ‘vàng’ để theo học ngành kinh tế, ngân hàng, luật

Số liệu công tác tuyển sinh được Bộ GD-ĐT công bố cho thấy nhóm ngành kinh doanh-quản lý luôn nằm trong nhóm dẫn đầu các ngành học được thí sinh ưa chuộng nhất. Trong số hơn 600.000 thí sinh trúng tuyển đã nhập học năm 2024, 25% theo nhóm ngành kinh doanh và quản lý.

Vậy, thí sinh cần lưu ý gì khi chọn học ngành có nhiều thí sinh ưa chuộng nhất này? Xu hướng thị trường lao động tương lai và cơ hội việc làm của sinh viên khi theo học các lĩnh vực này ra sao? Học sinh làm thế nào để cạnh tranh vào được đúng trường, đúng ngành mình mong muốn trong “cuộc đua” của ngành học này? Đâu là những tố chất nào là “vàng” để thành công trong lĩnh vực kinh tế-ngân hàng-luật? Những kiến thức nền tảng nào người học cần có để học tốt các ngành cụ thể?

Ảnh: Ngọc Dương

Các thông tin này sẽ được giải đáp trong chương trình tư vấn truyền hình trực tuyến “Lưu ý khi chọn học kinh tế-ngân hàng-luật” ngày 10.3.

Chương trình diễn ra theo 3 khung giờ:

Đợt 1 (10-11 giờ 15) gồm các chuyên gia:

Ảnh: Lê Thanh Hải

• PGS-TS Phạm Hà, Trưởng khoa Tài chính ngân hàng Trường ĐH Mở TP.HCM;
• Thạc sĩ Nguyễn Thị Kim Phụng, Phó phòng phụ trách Phòng Tuyển sinh, Truyền thông và Quan hệ doanh nghiệp Trường ĐH Tài chính-Marketing;
• Thạc sĩ Ngô Thị Xuân, Phó trưởng phòng Tuyển sinh và Truyền thông Trường ĐH Ngân hàng TP.HCM;
• Thạc sĩ Phạm Quan Trường, Phó trưởng khoa Kinh doanh & Luật Trường ĐH Quốc tế Sài Gòn.

 Lý do khối ngành kinh tế, quản lý, luật thu hút sự quan tâm lớn của thí sinh

Theo PGS-TS Phạm Hà, Trưởng khoa Tài chính ngân hàng Trường ĐH Mở TP.HCM, đây là nhóm ngành đang được đào tạo ở nhiều trường. Là những ngành đáp ứng được nhiều mảng công việc trong các doanh nghiệp nên nhu cầu tuyển dụng các đơn vị luôn lớn. Tuy nhiên, người học cũng cần tập trung đúng vào ngành cụ thể mình yêu thích và thực sự phù hợp để có tiềm năng phát triển tốt trong tương lai.

Thạc sĩ Nguyễn Thị Kim Phụng, Phó phòng phụ trách Phòng Tuyển sinh, Truyền thông và Quan hệ doanh nghiệp Trường ĐH Tài chính-Marketing, cho rằng các ngành này được sự quan tâm của nhiều người học bởi lẽ cơ hội học tập và cơ hội việc làm cũng nhiều hơn. Với sự phát triển của kinh tế trong bối cảnh hiện nay, nhiều doanh nghiệp tuyển dụng các vị trí công việc thuộc khối ngành kinh doanh quản lý, pháp luật. Trong khi đó, các cơ sở đào tạo cũng không ngừng điều chỉnh chương trình đào tạo để giúp sinh viên có kiến thức, kỹ năng phù hợp với yêu cầu thực tế.

Tuy nhiên, khối ngành thu hút sự quan tâm lớn đồng nghĩa đòi hỏi sự cạnh tranh càng nhiều và càng cao. Trong các lĩnh vực này, có rất nhiều ngành học khác nhau. Thí sinh cần lưu ý lựa chọn 1 ngành thực sự phù hợp với bản thân, tránh chạy theo xu hướng đám đông vào một số ngành nào đó. Sinh viên ra trường có hội đủ kiến thức kỹ năng, thái độ nghiêm túc sẽ có cơ hội phát huy hết khả năng bản thân.

Thạc sĩ Ngô Thị Xuân, Phó trưởng phòng Tuyển sinh và truyền thông Trường ĐH Ngân hàng TP.HCM, thông tin trường có 15/20 ngành đào tạo liên quan đến khối ngành này. Do đó, số lượng thí sinh đăng ký vào trường cũng chiếm khoảng 85% tổng thí sinh. Thực tế chỉ tiêu, số thí sinh đăng ký và điểm chuẩn trúng tuyển ở nhóm ngành tương đối ổn định – chứng tỏ nhu cầu nhân lực với lĩnh vực này đang ở mức cao. Bên cạnh đó, mức thu nhập ổn định, thu nhập cao cũng là một trong các yếu tố thu hút sự quan tâm của người học.

Theo thạc sĩ Phạm Quan Trường, Phó trưởng khoa Kinh doanh và Luật Trường ĐH Quốc tế Sài Gòn, một trong các công việc được tuyển nhiều nhất hiện nay trong các nhóm tuyển dụng trên mạng xã hội là nhân viên kinh doanh. Có thể nói, người học kinh tế đang có nhu cầu tuyển dụng cao. Bên cạnh đó, các công ty hiện đang cần các chuyên gia hoặc chuyên viên pháp chế để có tư vấn chuyên sâu trong hoạt động kinh doanh theo quy định pháp luật. Do đó, với xu hướng phát triển của kinh tế Việt Nam, nhu cầu nhân lực về kinh tế, ngân hàng và cả lĩnh vực pháp luật.

Ảnh: Lê Thanh Hải

Yếu tố tăng cơ hội việc làm trong khối ngành kinh tế 

PGS-TS Phạm Hà thông tin, hàng năm các trường ĐH đều công bố tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp có việc làm ở mức 90-95%, tuy nhiên vấn đề quan trọng còn ở việc tồn tại với nghề đó suốt nhiều năm về sau. Để làm được điều này, lựa chọn một ngành thực sự phù hợp là cần thiết.

Đặc biệt, khi lựa chọn một ngành mà rất nhiều người cũng học thì việc học tập và cạnh tranh trong thị trường lao động cũng khốc liệt không kém. Nếu chỉ tập trung vào việc học, chỉ có kiến thức thầy cô cung cấp mà không tự trang bị thêm các kỹ năng nghề nghiệp khác thì có thể có việc làm nhưng mức lương không cao và dễ bị đào thải. Sinh viên cần phải có khả năng tự học, không chỉ trong giảng đường ĐH mà còn cả sau này.

Nói rõ thêm, thạc sĩ Nguyễn Thị Kim Phụng chia sẻ: Thực tế có những thí sinh chọn ngành nhưng không biết ngành đó cụ thể đào tạo gì nên sau năm thứ nhất xin chuyển ngành… Do đó, việc chọn một ngành cần tìm hiểu kỹ về ngành học đó cũng như thế mạnh của bản thân để thấy sự phù hợp hay không.

Thực tế, các doanh nghiệp tuyển rất nhiều nhân viên kinh doanh nhưng cũng đào thải rất nhiều do không đáp ứng được chỉ tiêu KPI, thiếu kỹ năng. Sinh viên cần kỹ năng số, giao tiếp, đàm phán, ngoại ngữ… thì mới có thể đứng vững trong khối ngành kinh doanh quản lý.

Thạc sĩ Ngô Thị Xuân cho rằng các trường ĐH đều công bố tỷ lệ sinh viên có việc làm sau khi tốt nghiệp, nhưng tỷ lệ sinh viên có việc làm sau 6 tháng tiếp theo sẽ là câu chuyện khác. Trong quá trình học tập, nếu đặt mục tiêu đứng vững được trong thị trường lao động với mức thu nhập tốt, thì ngay từ những năm đầu tiên vào ĐH cần phải có chiến lược học tập cụ thể. Ngoài việc học tập trên lớp, sinh viên cần phải học tập suốt đời, không chỉ chuyên ngành mà phải đa ngành xuyên ngành và tại các doanh nghiệp. Trước đây chúng ta chỉ nói về kỹ năng mềm, nay kỹ năng được nhắc đến là kỹ năng kép, ví dụ kỹ năng số. Từ các yếu tố trên, kết hợp với thái độ tốt, người học sẽ có lợi thế cạnh tranh khi bước vào thị trường lao động.

Thạc sĩ Phạm Quan Trường nêu thực tế một doanh nghiệp tuyển dụng 2 nhân viên, trong đó 1 người dù chỉ tốt nghiệp trung cấp nhưng sau 2 năm lương được tăng gấp đôi nhờ vào nỗ lực học tập thêm ngoại ngữ. Trong khi đó, nhân viên còn lại tốt nghiệp ĐH nhưng mức lương không thay đổi.

”Tôi từng chứng kiến một sinh viên có 9.0 IELTS phỏng vấn nhiều doanh nghiệp nhưng không thành công, do không có kỹ năng đáp ứng được yêu cầu doanh nghiệp, như: kỹ năng đàm phán, tương thích với mọi người, làm việc nhóm…Từ đó, có thể thấy điểm xuất phát nào không quan trọng, quan trọng là nỗ lực phấn đấu học tập, rèn luyện không ngừng của bản thân mỗi người”, ông Trường nói và nhấn mạnh về những yếu tố giúp sinh viên ra trường dễ tiếp cận việc làm.

Ảnh: Lê Thanh Hải