”Gieo” tiếng Việt trên đất Thái: Từ đĩa mềm đến lớp học rộn rã nhạc V-Pop

ẢNH: NVCC

BUỔI ĐẦU KHÓ KHĂN

Đến Thái Lan vào năm 1995, cô Đỗ Thúy Hà, giảng viên tiếng Việt tại ngành tiếng Việt, bộ môn ngôn ngữ phương Đông, Khoa Ngữ văn, ĐH Chulalongkorn, được mời chia sẻ các chuyên đề về lịch sử, văn học so sánh và thơ lục bát cho sinh viên sau đại học.

Cô Hà cho biết lứa sinh viên Thái Lan đầu tiên tìm đến môn tiếng Việt chủ yếu là những người chuyên nghiên cứu, học để tìm hiểu lịch sử VN. Những năm 1990, công nghệ chưa phát triển nên việc dạy tiếng Việt khá gian nan. “Lúc đầu không có giáo trình dạy tiếng Việt cho người Thái, tôi phải dạy thông qua tiếng Anh”, cô Hà nhớ lại.

Đến năm 2000, cô Hà quyết tâm tự biên soạn cuốn giáo trình tiếng Việt – tiếng Thái đầu tiên. Thời điểm đó, máy tính ở Thái Lan chưa hỗ trợ phông chữ tiếng Việt. Cô phải nhờ mua 6 đĩa mềm chứa phông chữ ABC từ VN mang sang.

“Hai phần mềm tiếng Việt và tiếng Thái không hỗ trợ nhau. Tôi gõ xong phần tiếng Việt, in ra, rồi phải tắt phần mềm đi. Lúc tắt, chữ trên màn hình biến thành ô vuông. Tôi lại cầm tờ giấy in, đối chiếu để gõ phần nghĩa bằng tiếng Thái. Cứ tắt qua tắt lại như thế để dò từng chữ”, cô Hà kể về kỷ niệm khó quên với “cả một rổ đĩa mềm” của bộ giáo trình năm xưa.

ĐẾN VỚI TIẾNG VIỆT BẰNG V-POP

Sau gần 30 năm, nếu thế hệ trước học tiếng Việt để nghiên cứu hoặc tìm kiếm cơ hội việc làm thì động lực của sinh viên Thái Lan ngày nay đã mang màu sắc hoàn toàn mới.

Tiếp nối với cô Hà là TS Chari Hamratanaphon, một giảng viên thế hệ 9X người Thái tại ngành tiếng Việt của ĐH Chulalongkorn, có tên tiếng Việt cực kỳ đáng yêu: Linh Chi.

Cơ duyên của cô Linh Chi bắt đầu từ 11 năm trước, qua lời rủ của một người bạn quen trên mạng: “Học tiếng Việt đi, để tụi mình nói chuyện với nhau”. Sau đó, cô đến Hà Nội du học, làm luận án tiến sĩ về tín ngưỡng của người Việt và nay trở thành người “truyền lửa” tiếng Việt trên bục giảng.

Khi dạy tiếng Việt, cô Đỗ Thúy Hà và cô Linh Chi đều ngạc nhiên trước sự “bắt trend” nhanh chóng của sinh viên Thái Lan. Cô Hà chia sẻ bây giờ các bạn trẻ học tiếng Việt đơn giản là để đi du lịch, mua sắm tại VN hoặc để hiểu thần tượng của mình hát gì.

“Chính tôi cũng nhiều lần “đứng hình” và phải học ngược lại từ sinh viên. Trong quá trình làm khóa luận, các em chọn chủ đề về một ca sĩ mà cô chưa nghe bao giờ. Cô giáo phải hì hục mở nghe các ca khúc của Sơn Tùng M-TP để hiểu cảm nhận của sinh viên. Hay có nhiều bạn hỏi về ca sĩ Quang Hùng MasterD làm tôi cũng sốc vì không ngờ nam ca sĩ lại nổi tiếng ở Thái đến vậy”, cô Hà hào hứng kể.

Thậm chí, có những sinh viên người Thái tự học, tự hát và mang ca khúc Bắc Bling đi thi trong các chương trình tại trường. Bên cạnh đó, cô Hà chia sẻ có sinh viên tiến bộ vượt bậc nhờ chơi game trực tuyến và giao tiếp với game thủ VN.

Nắm bắt tâm lý sinh viên hiện nay, TS Linh Chi đã biến giảng đường thành một không gian giao lưu đầy màu sắc. Đặc biệt, cô tích cực mang xu hướng của giới trẻ vào giáo án. Khi dạy hệ thống đại từ nhân xưng “anh – em”, cô mở bài hát See Tình đình đám. “Đây vẫn đảm bảo nội dung học thuật, mà đồng thời các bạn sinh viên cũng cảm thấy vui và dễ nhớ hơn”, TS Linh Chi cho biết.

Cô Linh Chi cho biết thêm các sinh viên theo dõi chương trình du lịch VN, nghe V-Pop trên mạng và chính các bạn giới thiệu nhạc Việt cho cô nghe. Chưa hết, để tạo sự gần gũi với các bạn trẻ, cô Linh Chi dùng cả bộ bài “Măm Tarot” bốc ngẫu nhiên để luyện gọi món ăn, hay kể về kiệt tác văn học VN qua bộ bài “Tarot Kiều”.

Không dừng lại ở lớp học, TS Linh Chi còn sáng lập dự án cộng đồng “Đi chơi đi”, tạo không gian giao lưu giữa người Thái học tiếng Việt và người Việt học tiếng Thái tại Bangkok. Dự án đã giúp nhiều sinh viên từ xa lạ trở thành bạn thân, tạo động lực để cùng nhau rèn luyện ngoại ngữ.

Ảnh: NVCC

KỲ VỌNG SỰ LAN TỎA CỦA TIẾNG VIỆT TẠI THÁI LAN

Sự phát triển của tiếng Việt tại Thái Lan hiện nay không chỉ dừng lại ở bậc đại học. Hơn chục năm qua, hàng chục trường THCS, THPT công lập trên khắp Thái Lan đã đưa tiếng Việt vào giảng dạy.

Cô Đỗ Thúy Hà nhìn nhận tiếng Việt sẽ ngày càng phát triển tại Thái Lan và trong tương lai sẽ có nhiều người Thái hiểu và nói được tiếng Việt. Tương tự, TS Linh Chi cảm thấy người Thái quan tâm đến tiếng Việt hơn trước rất nhiều. Một phần là vì VN đang phát triển mạnh mẽ, cả về du lịch, kinh tế lẫn hình ảnh đất nước trên mạng xã hội. “Điều đó khiến nhiều người Thái nhận ra VN rất thú vị và giàu tiềm năng cả về văn hóa lẫn cơ hội nghề nghiệp”, cô Linh Chi chia sẻ.

Theo TS Linh Chi, các sinh viên Thái Lan nêu lý do chọn học tiếng Việt vì muốn đi du lịch VN hoặc cảm thấy quen thuộc với VN qua mạng xã hội, âm nhạc, ẩm thực… Bên cạnh đó, các ngành nghề liên quan đến tiếng Việt vẫn còn rất nhiều tiềm năng phát triển, đặc biệt là phiên dịch, biên dịch hay những vị trí liên quan đến hợp tác đầu tư VN – Thái Lan.

“Hiện nay ở Thái Lan cũng có nhiều trường đại học mở các lớp tiếng Việt cho người ngoài vào học, ở ĐH Chulalongkorn cũng vậy. Vẫn có người đăng ký học đều đặn, nên mình cảm thấy sự quan tâm đối với tiếng Việt không chỉ là xu hướng nhất thời, mà thật sự đang phát triển mạnh hơn theo thời gian”, cô Chi chia sẻ.