Hải Phòng: Quy hoạch mới tiếp tục khẳng định vai trò động lực phát triển của vùng

Việc điều chỉnh Quy hoạch TP Hải Phòng thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050 là cơ sở quan trọng để TP Hải Phòng tiếp tục khẳng định vai trò động lực phát triển của vùng, đồng thời tạo nền tảng vững chắc cho giai đoạn phát triển tiếp theo.

Xác định phát triển với 4 khu vực động lực

Theo quy hoạch, TP Hải Phòng xác định phát triển với 4 khu vực động lực gồm: Cảng biển- logistics quốc tế theo trục Đình Vũ – Lạch Huyện – Cát Hải, Nam Đồ Sơn; Công nghiệp xanh, thông minh tập trung tại phía Đông, Khu kinh tế ven biển phía Nam là hạt nhân; Du lịch biển đảo Cát Bà – Đồ Sơn – Trung tâm đô thị Hải Phòng và du lịch văn hóa – tâm linh – sinh thái gắn với di sản văn hóa thế giới Côn Sơn – Kiếp Bạc; Trung tâm Chính trị – Hành chính thành phố làm hạt nhân và phát triển đô thị dọc 2 bờ sông Cấm.

Về phát triển các khu chức năng, TP Hải Phòng sẽ hình thành tứ giác phát triển kinh tế chiến lược gồm: Khu kinh tế Đình Vũ – Cát Hải, Khu kinh tế ven biển phía Nam Hải Phòng, Khu kinh tế chuyên biệt Hải Phòng và Khu kinh tế phía Bắc.

Quy hoạch cũng nêu rõ các phương án quy hoạch hệ thống đô thị và nông thôn, phương án phát triển các khu chức năng, phát triển kết cấu hạ tầng kỹ thuật, định hướng sử dụng đất. Cùng với đó là phương án bảo vệ môi trường, bảo tồn thiên nhiên, đa dạng sinh học và thích ứng với biến đổi khí hậu, phương án bảo vệ, khai thác, sử dụng tài nguyên khoáng sản…

Cũng theo quy hoạch, TP Hải Phòng ưu tiên phát triển các ngành chủ lực có vai trò dẫn dắt tăng trưởng: Công nghiệp điện tử – công nghiệp thông tin – công nghệ cao, dịch vụ cảng biển – logistics – thương mại quốc tế, thương mại và dịch vụ đô thị hiện đại, hình thành chuỗi giá trị khép kín công nghiệp – logistics – thương mại – dịch vụ. TP Hải Phòng khuyến khích phát triển nhóm ngành kinh tế đặc trưng như: Du lịch biển – đảo và dịch vụ nghỉ dưỡng, kinh tế biển xanh và thủy sản bền vững, văn hóa, thể thao, giải trí và ẩm thực đô thị cảng.

TP Hải Phòng sẽ quan tâm phát triển các nhóm ngành mới nổi, có tiềm năng tăng trưởng cao như: Công nghiệp công nghệ số và chuyển đổi số, năng lượng tái tạo và công nghiệp xanh, dịch vụ sáng tạo, tài chính số và công nghiệp nội dung số, kinh tế tuần hoàn, nông nghiệp sinh thái và logistics xanh, nhóm ngành dịch vụ hỗ trợ và liên kết chuỗi giá trị…

Theo ông Lê Anh Quân – Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Hải Phòng, quy hoạch TP Hải Phòng xác định mục tiêu phát triển đến năm 2030 là xây dựng và phát triển Hải Phòng trở thành thành phố Cảng công nghiệp hiện đại, văn minh, sinh thái và đáng sống tầm cỡ khu vực Đông Nam Á. Tiên phong trong công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Đồng thời, là trung tâm kinh tế biển, du lịch chất lượng cao, dịch vụ – logistics và năng lượng sạch hàng đầu cả nước, trung tâm quốc tế về đào tạo, nghiên cứu, ứng dụng và phát triển khoa học – công nghệ biển.

Mục tiêu đến năm 2050, TP Hải Phòng là thành phố cảng công nghiệp hiện đại, thông minh, sinh thái kết nối toàn cầu và đáng sống tầm cỡ thế giới, là trung tâm kinh tế biển, trung tâm cảng biển, logistics trọng điểm quốc gia và quốc tế, trung tâm du lịch chất lượng cao, trung tâm quốc tế về đào tạo, nghiên cứu, ứng dụng và phát triển khoa học – công nghệ nhất là khoa học – công nghệ biển. Đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân được nâng cao ngang tầm với các thành phố hàng đầu châu Á và thế giới.

Xác định 3 khâu đột phá

Thực tiễn phát triển của Hải Phòng thời gian qua cho thấy, yêu cầu điều chỉnh quy hoạch không chỉ xuất phát từ mục tiêu tăng trưởng mà còn từ những áp lực ngày càng rõ nét trong tổ chức không gian đô thị và sản xuất. Quá trình đô thị hóa nhanh, sự gia tăng các hoạt động công nghiệp, logistics, dịch vụ cảng biển đã tạo ra những thách thức về hạ tầng giao thông, môi trường, sử dụng đất và phân bố dân cư.

Trong khi đó, mô hình phát triển cũ với trọng tâm tập trung chưa tạo ra sự lan tỏa đồng đều, dẫn tới áp lực quá tải cục bộ ở một số khu vực, đồng thời chưa khai thác hết tiềm năng của các không gian phát triển mới.

Việc điều chỉnh Quy hoạch TP Hải Phòng thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050 là cơ sở quan trọng để Hải Phòng tiếp tục khẳng định vai trò động lực phát triển của vùng, đồng thời tạo nền tảng vững chắc cho giai đoạn phát triển tiếp theo.

Điểm mới đáng chú ý trong lần điều chỉnh quy hoạch này là việc tích hợp không gian phát triển sau sáp nhập, qua đó tạo nền tảng để Hải Phòng chuyển từ mô hình phát triển “một trung tâm – một hành lang biển” sang mô hình “đa trung tâm – đa hành lang – đa chuỗi giá trị”.

Cách tiếp cận này mở rộng không gian phát triển theo hướng liên kết vùng, tạo điều kiện hình thành siêu cực tăng trưởng mới của vùng đồng bằng sông Hồng, với các chuỗi giá trị liên tỉnh gắn kết cảng biển, logistics, công nghiệp chế biến, công nghiệp công nghệ cao và nông nghiệp công nghệ cao. Đây là nội dung các quy hoạch trước đây chưa có điều kiện tiếp cận đầy đủ, do phạm vi và cấu trúc phát triển còn mang tính cục bộ.

Việc điều chỉnh quy hoạch theo hướng đa trung tâm, đa hành lang và đa chuỗi giá trị được xem là bước đi cần thiết để giải quyết những vấn đề đặt ra từ thực tiễn. Cách tiếp cận này không chỉ giúp phân bổ lại các chức năng phát triển, giảm áp lực cho khu vực trung tâm, mà còn tạo cơ sở để gắn kết chặt chẽ hơn giữa phát triển công nghiệp, dịch vụ, logistics với đô thị và nông nghiệp công nghệ cao.

Quan trọng hơn, quy hoạch mới đặt TP Hải Phòng trong mối liên kết không gian rộng hơn, phù hợp yêu cầu phát triển liên vùng và vai trò ngày càng lớn của Hải Phòng trong mạng lưới kinh tế của vùng đồng bằng sông Hồng.

Tuy nhiên, điều chỉnh quy hoạch mới chỉ là bước khởi đầu. Hiệu quả thực sự của quy hoạch phụ thuộc rất lớn vào công tác tổ chức thực hiện, sự đồng bộ giữa các cấp quy hoạch cũng như kỷ cương trong quản lý đất đai, đầu tư xây dựng và phát triển hạ tầng.

Để đạt được mục tiêu đã đề ra, TP Hải Phòng xác định 15 nhiệm vụ trọng tâm và 3 khâu đột phá về thể chế, kết cấu hạ tầng chiến lược, hiện đại và đột phá về nguồn nhân lực chất lượng cao. Quy hoạch cũng chỉ rõ 7 giải pháp để thực hiện quy hoạch. Đó là: giải pháp nguồn lực, giải pháp phát triển nguồn nhân lực, giải pháp về cơ chế, chính sách liên kết phát triển, giải pháp về môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu. Cùng với đó là giải pháp về khoa học – công nghệ và chuyển đổi số, nâng cao hiệu lực, hiệu quả của bộ máy quản lý hành chính nhà nước.

Trước đó, tại Kỳ họp thứ 33, HĐND TP Hải Phòng khóa XVI, Nghị quyết về điều chỉnh Quy hoạch TP Hải Phòng thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050 đã được thông qua.

Ông Lê Văn Hiệu – Chủ tịch HĐND TP Hải Phòng cho biết, TP Hải Phòng là một trong những địa phương đi đầu trong triển khai điều chỉnh quy hoạch sau hợp nhất tỉnh, thành phố và thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Việc điều chỉnh quy hoạch này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây không chỉ là sắp xếp, mở rộng không gian phát triển, mà hướng tới tái cấu trúc tổng thể mô hình quản trị đô thị, phân bố lại các nguồn lực phát triển TP Hải Phòng sau hợp nhất. Đồng thời, định vị lại vai trò, chức năng của thành phố trong hệ thống đô thị quốc gia.