Iran tìm cách thay đổi cục diện đàm phán với Mỹ

Động thái mới của Iran

Trước tình hình đàm phán bế tắc, Ngoại trưởng Abbas Araghchi đến Nga gặp Tổng thống Vladimir Putin tại St. Petersburg hôm 27.4. Sau cuộc gặp, ông Araghchi hoan nghênh sự ủng hộ của Nga về ngoại giao và ca ngợi chiều sâu trong mối quan hệ chiến lược song phương. Hãng RIA dẫn lời Tổng thống Putin cho biết Nga sẽ làm mọi thứ vì lợi ích của Iran và các nước khác trong khu vực.

Cùng ngày 27.4, Bộ trưởng Quốc phòng Nga Andrei Belousov hội đàm với Thứ trưởng Quốc phòng Iran Reza Talaei-Nik bên lề Hội nghị Bộ trưởng quốc phòng Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO) tại Kyrgyzstan. Hãng TASS dẫn lời ông Belousov tái khẳng định quan điểm của Nga rằng xung đột Iran phải được giải quyết bằng biện pháp ngoại giao, đồng thời tin tưởng Moscow và Tehran sẽ tiếp tục hỗ trợ nhau. Ông Talaei-Nik cũng đã đến Belarus và thảo luận về tình hình Trung Đông với Bộ trưởng Quốc phòng Viktor Khrenin. 

Tại hội nghị SCO, ông Talaei-Nik tuyên bố Iran sẵn sàng chia sẻ năng lực vũ khí phòng vệ với “các quốc gia độc lập, đặc biệt là các thành viên SCO”. SCO gồm Trung Quốc, Nga, Kazakhstan, Kyrgyzstan, Tajikistan, Uzbekistan, Ấn Độ, Pakistan, Iran và Belarus.

Nhận định về các động thái trên, GS Mohamed Elmasry tại Viện Nghiên cứu sau đại học Doha (Qatar) cho rằng Iran muốn thể hiện là một quốc gia “không đơn độc như Mỹ nhận định”. “Tôi chắc chắn rằng bên cạnh ý nghĩa biểu tượng, còn có các cuộc thảo luận về những tuyến có thể xuất khẩu dầu. Iran có lẽ đang ở bờ vực khủng hoảng trữ dầu”, Đài Al Jazeera dẫn lời ông nhận định.

Đấu khẩu tại LHQ

Không chỉ là tâm điểm của đàm phán Mỹ – Iran, vấn đề hạt nhân còn trở nên nóng bỏng tại phiên khai mạc hội nghị của LHQ nhằm xem xét lại Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) diễn ra tại New York ngày 27.4.

Tại hội nghị, các nhóm khác nhau đề xuất 34 vị trí phó chủ tịch hội nghị, trong đó có Iran. Ông Christopher Yeaw, trợ lý Ngoại trưởng Mỹ phụ trách vấn đề kiểm soát vũ khí và không phổ biến vũ khí hạt nhân, cho rằng việc Iran được chọn là một “sự xúc phạm” đối với NPT. Theo ông, không thể phủ nhận rằng “Iran từ lâu đã thể hiện sự coi thường các cam kết không phổ biến vũ khí hạt nhân” và từ chối hợp tác với cơ quan giám sát hạt nhân của LHQ để giải quyết các vấn đề về chương trình hạt nhân của nước này.

Ông Reza Najafi, Đại sứ Iran tại Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế, bác bỏ tuyên bố của phía Mỹ là “vô căn cứ và mang động cơ chính trị”. “Không thể chấp nhận được việc Mỹ, quốc gia duy nhất từng sử dụng vũ khí hạt nhân và là quốc gia tiếp tục mở rộng và hiện đại hóa kho vũ khí hạt nhân của mình, lại tự đặt mình vào vị trí trọng tài về việc tuân thủ thỏa thuận hạt nhân”, ông chỉ trích.