VTV.vn – Khung pháp lý tài sản mã hóa đang mở ra cơ hội mới cho doanh nghiệp tiếp cận dòng vốn quốc tế, giảm phụ thuộc tín dụng ngân hàng và tăng sức cạnh tranh trên thị trường số.
Khung pháp lý tài sản mã hóa đang mở ra cơ hội mới cho doanh nghiệp tiếp cận dòng vốn quốc tế, giảm phụ thuộc tín dụng ngân hàng và tăng sức cạnh tranh trên thị trường số.
Dòng vốn mới
Tài sản mã hóa đang bước ra khỏi phạm vi của những giao dịch đầu cơ để tiến gần hơn tới vai trò một cấu phần của thị trường tài chính hiện đại. Tại Hội nghị “Sản phẩm mới & Định hướng phát triển thị trường” năm 2026 do Ủy ban Chứng khoán Nhà nước vừa tổ chức mới đây, nhiều chuyên gia nhận định Việt Nam đang đứng trước cơ hội hình thành một thị trường vốn mới dựa trên công nghệ blockchain và token hóa tài sản thực.
Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Bùi Hoàng Hải cho rằng tài sản mã hóa, đặc biệt là xu hướng số hóa tài sản thực, đang trở thành một trụ cột mới của kinh tế số. Trong bối cảnh Chính phủ thúc đẩy phát triển tài chính số và triển khai cơ chế thí điểm theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP, Việt Nam có cơ hội thu hút dòng vốn quốc tế cũng như tạo ra các mô hình kinh doanh mới cho doanh nghiệp trong nước.
Điểm đáng chú ý là cơ chế thí điểm lần này cho phép phát hành tài sản mã hóa có bảo đảm bằng tài sản thực. Trong giai đoạn đầu, sản phẩm sẽ được chào bán cho nhà đầu tư nước ngoài thông qua các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa được Bộ Tài chính cấp phép. Cách tiếp cận này được đánh giá vừa mở cửa đón dòng vốn quốc tế, vừa giảm thiểu rủi ro cho thị trường trong nước khi còn ở giai đoạn khởi đầu.
Nguồn CAEX. Đồ họa: Thiên Minh
Theo ông Chris Chiew, Cố vấn cao cấp của Công ty Cổ phần Sàn giao dịch tài sản mã hóa Việt Nam thịnh vượng (CAEX), Việt Nam đang sở hữu nhiều lợi thế để phát triển thị trường tài sản mã hóa. Với dân số hơn 100 triệu người và mức độ chấp nhận tài sản mã hóa thuộc Top 7 toàn cầu, Việt Nam có nền tảng người dùng lớn cho các mô hình tài chính số mới. Cùng với đó, tăng trưởng GDP đạt 8,02% đang tạo thêm nhu cầu mở rộng các kênh huy động vốn ngoài ngân hàng.
Ông Chris Chiew dẫn số liệu cho thấy quy mô vốn hóa thị trường chứng khoán hiện tương đương khoảng 72% GDP, trong khi mục tiêu Chính phủ đặt ra là đạt 120% GDP vào năm 2030. Theo ông, dư địa mở rộng thị trường vốn vẫn còn rất lớn và tài sản mã hóa có thể trở thành một động lực mới cho quá trình này.
Trên thế giới, làn sóng token hóa tài sản thực đang phát triển nhanh chóng. Những tài sản có giá trị lớn như bất động sản, dự án hạ tầng, trung tâm dữ liệu hay nhà máy năng lượng có thể được chia nhỏ thành nhiều token để giao dịch trên môi trường số. Điều này giúp tăng thanh khoản, giảm chi phí giao dịch và mở rộng khả năng tiếp cận nhà đầu tư.
CAEX dự báo thị trường tài sản thực được token hóa trên toàn cầu có thể đạt quy mô khoảng 19.000 tỷ USD vào năm 2033. Riêng tại Việt Nam, quy mô thị trường có thể đạt 70 đến 80 tỷ USD vào năm 2030 nếu khung pháp lý và hạ tầng thị trường được hoàn thiện thuận lợi.
Cơ hội cho doanh nghiệp
Trong bức tranh đó, nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa được xem là đối tượng hưởng lợi lớn nhất. Việt Nam hiện có hơn 900.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa nhưng phần lớn vẫn gặp khó khăn trong tiếp cận vốn tín dụng do hạn chế về tài sản bảo đảm, lịch sử tài chính hoặc quy mô hoạt động.
Theo ông Chris Chiew, token hóa có thể tạo ra một cánh cửa mới cho nhóm doanh nghiệp này. Khi tài sản hoặc dòng tiền của doanh nghiệp được số hóa thành token, doanh nghiệp có thể huy động vốn nhanh hơn, minh bạch hơn và giảm phụ thuộc vào ngân hàng.
Nguồn CAEX. Đồ họa: Thiên Minh
“Token hóa sẽ giúp doanh nghiệp tiếp cận vốn dễ dàng hơn, huy động vốn nhanh hơn, báo cáo minh bạch dễ kiểm chứng, giảm phụ thuộc vào nguồn vốn từ ngân hàng. Trong khi đó, nhà đầu tư tài sản mã hóa có thêm cơ hội sinh lời, được bảo đảm bằng tài sản thực, tiếp cận thị trường doanh nghiệp rộng lớn hơn”, ông Chris Chiew nhấn mạnh.
Không chỉ tạo thêm nguồn vốn, tài sản mã hóa còn giúp doanh nghiệp tiếp cận các chuẩn quản trị hiện đại. Quá trình token hóa đòi hỏi dữ liệu minh bạch, dòng tiền rõ ràng và hệ thống vận hành có thể kiểm chứng. Đây cũng là áp lực tích cực buộc doanh nghiệp phải nâng cao chất lượng quản trị nếu muốn tham gia thị trường.
Tuy nhiên, cùng với cơ hội là những yêu cầu rất lớn về năng lực vận hành và quản trị rủi ro. Ông Phan Đức Trung, Chủ tịch Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA), cho rằng thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam thực tế đã tồn tại nhiều năm với lượng người dùng và dòng tiền rất lớn. Vấn đề hiện nay không phải là có hay không có thị trường, mà là đưa thị trường đó vào khuôn khổ minh bạch và an toàn. Theo ông Trung, nếu được chính thức hóa, Việt Nam có thể có khoảng 17 triệu người dùng tài sản mã hóa với lượng tài sản ước tính hơn 200 tỷ USD. Tuy nhiên, nhân lực chuyên môn, hệ thống tuân thủ và quản trị rủi ro hiện vẫn còn thiếu.
Nguồn: VBA. Đồ họa: TM
Ông Trung cảnh báo nếu chỉ có luật mà thiếu con người đủ năng lực vận hành thì thị trường vẫn tiềm ẩn rủi ro lớn. Những bài học từ Mỹ, châu Âu, Nhật Bản hay Singapore cho thấy sự phát triển bền vững của tài sản mã hóa luôn đi kèm tiêu chuẩn hành nghề, đào tạo nhân lực và cơ chế giám sát chặt chẽ. Trong bối cảnh đó, việc Việt Nam lựa chọn lộ trình thí điểm có kiểm soát được xem là hướng đi phù hợp. Quan trọng hơn, câu chuyện tài sản mã hóa hiện không còn đơn thuần là công nghệ hay đầu cơ tài chính. Đằng sau đó là bài toán mở rộng thị trường vốn, tạo thêm cơ hội tiếp cận tài chính cho doanh nghiệp và thúc đẩy quá trình chuyển đổi số của nền kinh tế.
Nếu xây dựng được khung pháp lý minh bạch, hạ tầng công nghệ an toàn và đội ngũ nhân lực đủ năng lực, tài sản mã hóa hoàn toàn có thể trở thành một kênh dẫn vốn mới cho doanh nghiệp Việt Nam trong thập niên tới.
